Phân tích · · Tin pháp luật · 3 phút đọc
Soạn điều khoản trọng tài trong hợp đồng thương mại để bảo đảm hiệu lực

Điều khoản trọng tài mơ hồ có thể dẫn đến tranh cãi kéo dài về thẩm quyền. Bài viết phân tích các yếu tố cốt lõi theo Luật Trọng tài thương mại 2010 và các lỗi soạn thảo thường gặp.
Điểm chính
- Thỏa thuận trọng tài phải thể hiện rõ ý chí chọn trọng tài và xác định được tổ chức hoặc hình thức trọng tài.
- Tránh điều khoản lai và ghi sai tên tổ chức trọng tài.
Điều khoản trọng tài thường được soạn ở trang cuối của hợp đồng và ít được chú ý, cho đến khi tranh chấp phát sinh. Một điều khoản mơ hồ có thể dẫn đến tranh luận kéo dài về thẩm quyền, thậm chí khiến thỏa thuận trọng tài bị tuyên vô hiệu. Bài viết này phân tích những yếu tố cốt lõi theo Luật Trọng tài thương mại 2010.
Điều kiện để thỏa thuận trọng tài có hiệu lực
Theo Luật Trọng tài thương mại 2010, thỏa thuận trọng tài có thể được lập trước hoặc sau khi tranh chấp phát sinh, dưới dạng điều khoản trong hợp đồng hoặc thỏa thuận riêng. Tranh chấp phải thuộc phạm vi được pháp luật cho phép giải quyết bằng trọng tài, và người ký thỏa thuận phải có thẩm quyền.
Thỏa thuận cần thể hiện rõ ý chí chọn trọng tài là phương thức giải quyết tranh chấp, đồng thời xác định được tổ chức trọng tài hoặc hình thức trọng tài vụ việc. Thỏa thuận thiếu yếu tố này là nguyên nhân thường gặp của tranh cãi về hiệu lực.
Những yếu tố nên có trong điều khoản
- Phạm vi tranh chấp: nêu rõ "mọi tranh chấp phát sinh từ hoặc liên quan đến hợp đồng này", bao gồm cả việc giải thích, thực hiện và chấm dứt.
- Tổ chức trọng tài: ghi chính xác tên tổ chức; tránh viện dẫn tổ chức không còn tồn tại hoặc tên gọi không chính xác.
- Số lượng và cách chỉ định trọng tài viên: một hay ba trọng tài viên, và cơ chế chỉ định nếu các bên không thống nhất.
- Địa điểm và ngôn ngữ tố tụng: ảnh hưởng đến luật áp dụng cho thủ tục và chi phí.
- Luật áp dụng cho hợp đồng: nên chọn rõ luật nội dung.
Những lỗi soạn thảo phổ biến
Điều khoản "lai"
Cho phép các bên chọn trọng tài hoặc tòa án tùy ý một bên có thể gây tranh cãi về hiệu lực và đã từng dẫn đến những vụ kiện kéo dài về thẩm quyền. Nên chọn một cơ chế duy nhất.
Tên tổ chức không chính xác
Ghi sai hoặc ghi chung chung tên trung tâm trọng tài khiến việc xác định thẩm quyền trở nên khó khăn.
Bỏ qua bước thương lượng
Nhiều hợp đồng quy định bước thương lượng, hòa giải trước khi trọng tài. Nếu không nêu rõ thời hạn và cách thức, bước này có thể bị lợi dụng để trì hoãn.
Trọng tài hay tòa án
Lựa chọn giữa trọng tài và tòa án phụ thuộc vào đặc thù giao dịch. Trọng tài thường được ưu tiên khi các bên cần tính bảo mật, trọng tài viên có chuyên môn ngành và phán quyết có thể được thi hành ở nước ngoài. Tòa án có thể phù hợp hơn khi cần cơ chế kháng cáo hoặc khi đối tác khó hợp tác với trọng tài.
Kết luận
Dành thời gian cho điều khoản giải quyết tranh chấp ngay khi đàm phán hợp đồng thường rẻ hơn nhiều so với xử lý hệ quả của một điều khoản sai. Chúng tôi khuyến nghị doanh nghiệp rà soát mẫu hợp đồng chuẩn của mình ít nhất mỗi hai năm.




